1 Ayda En Fazla Kaç Saat Mesai Yapılabilir? Aylık ve Yıllık Fazla Mesai Sınırı
İK ve bordro ekiplerinin yoğun dönemlerde vardiya planlarken cevaplaması gereken sorulardan biri şudur: 1 ayda en fazla kaç saat mesai yapılabilir? Bu yazıdaki cevap, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. ve 63. maddelerine ve İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği'ne dayanıyor.
Kısa cevap: İş Kanunu'nda aylık fazla mesai sınırı yoktur. Kanun yalnızca yıllık sınır koyar ve bir çalışan yılda en fazla 270 saat fazla mesai yapabilir. 270 saatin 12 aya bölünmesiyle çıkan 22,5 saat bir ortalamadır, yasal bir tavan değildir. Yoğun bir ayda 22,5 saat aşılabilir. Yeter ki günlük çalışma 11 saati, yıllık toplam da 270 saati geçmesin.
İpucu: Fazla mesai saatlerini elle toplamak yerine doğrudan giriş-çıkış kayıtlarından almak isterseniz Armongate PDKS sayfasına göz atabilir, sistemi ücretsiz deneyebilirsiniz.
Aşağıda aylık ve yıllık sınırların nasıl işlediğini, 270 saate ne kadar sürede ulaşıldığını, fazla mesai yönetmeliğinin kurallarını ve sınır aşıldığında neler olduğunu bölüm bölüm bulabilirsiniz.
1 Ayda En Fazla Kaç Saat Mesai Yapılabilir?
İş Kanunu fazla mesaiyi ay üzerinden değil, hafta ve yıl üzerinden düzenler. Kanunun 41. maddesine göre fazla çalışma, haftalık 45 saati aşan çalışmadır. Aynı madde, fazla çalışmanın toplamının bir yılda 270 saati geçemeyeceğini söyler. Ay için ayrı bir sayı yoktur.
Bu yüzden 1 ayda yapılabilecek fazla mesai, o ayın yoğunluğuna göre değişir. Örneğin yılın büyük bölümünde az fazla mesai yapan bir çalışan, sezonun yoğun olduğu bir ayda 40 saat fazla mesai yapabilir. Burada iki koşul önemlidir: Her gün ayrı ayrı 11 saat sınırına uyulması ve yıl sonunda toplamın 270 saati geçmemesi.
Bazı kaynaklarda 22,5 saat, aylık fazla mesai sınırı gibi sunuluyor. Bu rakam 270 saatin 12 aya bölünmesiyle bulunan bir ortalamadır ve kanunda ya da yönetmelikte aylık sınır olarak geçmez. Fazla mesaiyi yıla dengeli yaymak isteyen işverenler için ise pratik bir planlama ölçüsü olarak kullanılabilir.
Fazla mesaiyi sınırlayan kuralların hepsi aşağıdaki tabloda:
Sınır | Süre | Dayanak |
Haftalık normal çalışma | En fazla 45 saat | İş Kanunu md. 63 |
Günlük çalışma (fazla mesai dahil) | En fazla 11 saat | İş Kanunu md. 63, Çalışma Süreleri Yönetmeliği md. 4 |
Gece çalışması | En fazla 7,5 saat | İş Kanunu md. 69 |
Aylık fazla mesai | Kanunda sınır yok | – |
Yıllık fazla mesai | En fazla 270 saat | İş Kanunu md. 41, Fazla Çalışma Yönetmeliği md. 5 |

Günlük sınır, yıllık sınırdan bağımsız işler. Bakanlığın Çalışma Süreleri Yönetmeliği, günlük çalışma süresinin hangi şekilde olursa olsun 11 saati aşamayacağını belirtir. Yani yıllık 270 saatlik hak dolmamış olsa bile bir çalışanı bir günde 11 saatten fazla çalıştırmak bu kurala aykırıdır.
Yıllık Fazla Mesai Sınırı: 270 Saat Fazla Mesai Nasıl İşler?
Fazla çalışma yönetmeliğinin 5. maddesine göre 270 saatlik sınır işyeri ya da iş için değil, her çalışan için ayrı ayrı geçerlidir. Aynı madde sürelerin nasıl sayılacağını da belirler: Yarım saatten az fazla çalışma yarım saat, yarım saati aşan fazla çalışma bir saat olarak hesaplanır.
Haftalık fazla mesai arttıkça 270 saate ulaşma süresi kısalır. Aşağıdaki tabloda yılın başından itibaren her hafta aynı miktarda fazla mesai yapıldığı ve bir ayın yaklaşık 4,33 hafta olduğu varsayılmıştır:
Haftalık fazla mesai | Örnek dağılım (haftalık 45 saat, 5 iş günü) | Aylık ortalama | 270 saate ulaşma |
5 saat | Her gün 1 saat fazla (günde 10 saat) | Yaklaşık 21,7 saat | Yıl içinde ulaşılmaz (52 haftada 260 saat) |
10 saat | Her gün 2 saat fazla (günde 11 saat) | Yaklaşık 43,3 saat | 27. haftanın sonunda |
15 saat | Her gün 2 saat fazla ve cumartesi 5 saat | Yaklaşık 65 saat | 18. haftanın sonunda |
Tabloya göre her gün 2 saat fazla mesai yapan bir çalışan, yıllık hakkını yaklaşık 6 ayda doldurur. Bu noktadan sonra yıl bitene kadar o çalışana fazla mesai yaptırılmaması gerekir. Bu nedenle toplamı yıl sonunda değil, her ay kontrol etmek daha güvenli bir yöntemdir.

TBMM'ye 270 saatlik sınırı düşürmeyi öneren kanun teklifleri sunuldu. Bunlardan biri sınırın 90 saate indirilmesini öneriyor. Ancak 2026 itibarıyla yürürlükteki sınır hâlâ 270 saattir.
Fazla Mesai Yönetmeliği Neler Söylüyor?
Fazla mesainin uygulamadaki kuralları, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının yayımladığı İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği'nde yer alır. Yönetmelikte süre sınırı dışında üç konu öne çıkar: çalışanın onayı, fazla mesai yasakları ve belgeleme.
Fazla Mesai İçin Çalışanın Onayı
Yönetmeliğin 9. maddesine göre fazla mesai için çalışanın yazılı onayı gerekir. İşveren bu onayı iş sözleşmesi imzalanırken ya da fazla mesai ihtiyacı doğduğunda alır ve çalışanın özlük dosyasında saklar. 25 Ağustos 2017'deki yönetmelik değişikliğinden önce bu onayın her yılbaşında yeniden alınması gerekiyordu. Bu zorunluluk değişiklikle kaldırıldı.
Çalışan verdiği onayı, 30 gün önceden işverene yazılı bildirimde bulunarak geri alabilir. İş Kanunu'nun 42. ve 43. maddelerinde sayılan zorunlu nedenler ve olağanüstü hallerde ise onay aranmaz.
Fazla Mesai Yaptırılamayacak İşler ve Çalışanlar
Yönetmeliğin 7. ve 8. maddeleri, çalışan onay verse bile fazla mesai yaptırılamayacak durumları sayar:
18 yaşını doldurmamış çalışanlar
Sağlık durumunun fazla mesaiye uygun olmadığı hekim raporuyla belgelenen çalışanlar
Gebe, yeni doğum yapmış ve emziren çalışanlar
Kısmi süreli iş sözleşmesiyle çalışanlar
Sağlık kuralları bakımından günde en fazla 7,5 saat çalışılması gereken işler
İş Kanunu'nun 69. maddesinde tanımlanan gece döneminde yürütülen işler
Maden, kablo döşeme, kanalizasyon ve tünel inşaatı gibi yer altında veya su altında yapılan işler (yer altı maden işçileri için zorunlu nedenler ve olağanüstü haller hariç)
Fazla Mesai Ücreti, Belgeleme ve Serbest Zaman
Fazla mesainin her saati, normal saatlik ücretin yüzde 50 fazlasıyla ödenir (Yönetmelik md. 4). Saatlik ücretin nasıl bulunduğunu ve örnek hesapları Mesai Hesaplama 2026 yazımızda anlattık.
Yönetmeliğin 10. maddesine göre işveren, fazla mesai saatlerini gösteren bir belge düzenlemek ve imzalı bir nüshasını çalışanın özlük dosyasında saklamak zorundadır. Fazla mesai ücreti normal ücretle birlikte ödenir ve bordroda ayrıca gösterilir.
Çalışan isterse, yazılı başvuruyla ücret yerine serbest zaman kullanabilir. Her fazla mesai saati için 1 saat 30 dakika serbest zaman doğar. Fazla sürelerle çalışmada bu süre 1 saat 15 dakikadır. Fazla sürelerle çalışma, haftalık süresi sözleşmeyle 45 saatin altında belirlenen çalışanın bu süreyi aşıp 45 saate kadar yaptığı çalışmadır. Serbest zaman 6 ay içinde, çalışma süreleri içinde ve ücret kesilmeden kullandırılır.
270 Saat Fazla Mesai Sınırı Aşılırsa Ne Olur?
Sınır aşılsa bile çalışılan saatlerin ücreti ödenmek zorundadır. Alomaliye'nin 2026 tarihli fazla çalışma rehberine göre 270 saatin aşıldığı durumda da işveren, çalışılan her saatin ücretini ödemekle yükümlüdür.
İdari para cezası tarafında İş Kanunu'nun 102/c maddesi üç ihlali sayar: fazla mesai ücretini ödememek, hak edilen serbest zamanı 6 ay içinde kullandırmamak ve çalışanın onayını almamak. 2026 yılı İş Kanunu idari para cezaları tablosuna göre bu ihlallerin cezası, bu durumdaki her çalışan için 4.815 TL'dir.
270 saatin aşılmasının kendisine hangi ceza maddesinin uygulanacağı konusunda ise farklı görüşler var. Bir görüşe göre denetimde çalışma sürelerine ilişkin hükümlere uyulmadığı gerekçesiyle idari yaptırım uygulanabilir. Diğer görüş, Yargıtay'ın bu konuda yalnızca ücret boyutuna hükmettiğini belirtir.
Sınırın aşılmasının çalışana haklı nedenle fesih hakkı verip vermediği de tartışmalıdır. Çalışma ve Toplum dergisinin 2026 sayısındaki karar incelemesine göre bu konuda Bölge Adliye Mahkemeleri ve Yargıtay daireleri arasında farklı kararlar bulunuyor. Bu nedenle somut bir durumda iş hukuku alanında çalışan bir avukattan görüş alınması önerilir.
Fazla Mesai Sınırını PDKS ile Takip Etmek
270 saatlik sınırı takip etmenin zor yanı, sınırın yıllık olmasına rağmen verinin günlük oluşmasıdır. Yarım saat yuvarlama kuralı, günlük 11 saat sınırı ve haftalık 45 saat hesabı birlikte uygulandığında elle tutulan tablolarda hata riski artar. Yönetmeliğin istediği imzalı fazla mesai belgesi de bu kayıtlara dayanır.
Armongate PDKS, çalışanların giriş-çıkış kayıtlarını vardiya planıyla eşleştirir ve haftalık 45 saati aşan süreyi fazla mesai olarak ayırır. Fazla mesai raporlarını düzenli olarak kontrol ederek her çalışanın yıl içindeki toplamını izleyebilir, 270 saate yaklaşan çalışanları vardiya planında önceden dengeleyebilirsiniz. Saha ekipleriniz varsa Mobil PDKS ile kayıt çalışanın telefonundan alınır.

Kayıtların puantaja nasıl dönüştüğünü Puantaj Hesaplama Rehberi yazımızda, Excel'den otomatik puantaja geçişi de Puantaj Programı yazımızda bulabilirsiniz.
Fazla Mesai Sınırlarının Özeti
İş Kanunu'nda aylık fazla mesai sınırı yoktur. 22,5 saat yalnızca yıllık sınırın aylık ortalamasıdır.
Yıllık fazla mesai sınırı her çalışan için 270 saattir.
Günlük çalışma fazla mesai dahil 11 saati, gece çalışması 7,5 saati aşamaz.
Fazla mesai için çalışanın yazılı onayı gerekir. Onay, 30 gün önceden yazılı bildirimle geri alınabilir.
18 yaş altı, gebe, emziren ve kısmi süreli çalışanlara fazla mesai yaptırılamaz.
Fazla mesai ücretini ödememenin, serbest zamanı 6 ay içinde kullandırmamanın ve onay almamanın 2026'daki cezası çalışan başına 4.815 TL'dir.
Fazla Mesai Takibi İçin Pratik İpuçları
Her çalışanın fazla mesai toplamını ay sonunda kontrol edin. Yılın ilk yarısında 135 saati geçen bir çalışan, aynı tempoyla devam ederse yıl sonunda 270 saati aşar.
Sezonluk yoğunluğu olan işyerlerinde yıllık 270 saati aylara dağıtan bir plan yapın.
Fazla mesai onayını iş sözleşmesine ekleyin ya da ayrı bir belgeyle alın ve özlük dosyasında saklayın.
Yarım saat yuvarlama kuralını puantajda doğru uygulayın: 20 dakikalık fazla çalışma yarım saat, 40 dakikalık fazla çalışma bir saat sayılır.
Serbest zaman talep eden çalışanların izinlerini 6 aylık süre dolmadan kullandırın.
İmzalı fazla mesai belgesini düzenli olarak hazırlayın ve bordroyla karşılaştırın.
S.S.S (Sıkça Sorulan Sorular)
1 ayda en fazla kaç saat mesai yapılabilir? İş Kanunu'nda aylık bir fazla mesai sınırı yoktur. Sınır yıllıktır ve her çalışan için 270 saattir. Bir ayda yapılabilecek fazla mesai, günlük 11 saat sınırına uyulduğu ve yıllık toplam 270 saati geçmediği sürece aydan aya değişebilir.
Aylık fazla mesai sınırı 22,5 saat mi? Hayır. 22,5 saat, 270 saatin 12 aya bölünmesiyle bulunan ortalamadır. Kanunda veya fazla mesai yönetmeliğinde aylık sınır olarak geçmez.
Haftalık en fazla kaç saat fazla mesai yapılabilir? Kanunda ayrı bir haftalık fazla mesai sınırı yoktur. Günlük çalışma fazla mesai dahil 11 saati aşamayacağı için haftalık fazla mesai bu kuralla dolaylı olarak sınırlanır.
270 saat fazla mesai sınırı aşılırsa ücret ödenir mi? Evet. Sınırın aşılması, çalışılan saatlerin ücretini ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Fazla mesainin her saati yüzde 50 zamlı ödenir.
Fazla mesai yönetmeliğine göre çalışanın onayı her yıl alınmalı mı? Hayır. 2017'deki değişiklikle onayın her yılbaşında yenilenmesi zorunluluğu kalktı. Onay, iş sözleşmesi yapılırken ya da ihtiyaç doğduğunda yazılı olarak alınır ve özlük dosyasında saklanır.
Memurlar için de 270 saat sınırı geçerli mi? Bu yazıdaki sınırlar 4857 sayılı İş Kanunu'na tabi çalışanlar içindir. Devlet memurlarının fazla çalışması 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre ayrıca düzenlenir.





Yorumlar